نور در ساختمان

بسیاری از افراد می پرسند چه نوری برای ساختمان مناسب است ؟ نورپردازی ساختمان موضوعی است  که در طراحی معماری یک پروژه باید به آن توجه داشت . اگر بخواهیم به این سوال پاسخی کامل بدهیم باید بررسی کنیم چه نوری برای چه کاربری یا چه فضایی در کدام منطقه جغرافیایی مناسب است ؟

یکی از مشخصه های نور طبیعی دگرگونی آن در ساعات مختلف روز است . در نورپردازی ساختمان بسته به اقلیمی که قرار دارد (گرم و خشک یا سرد ) استراتژی متفاوتی برای نورپردازی باید به کاربرد . در ادامه شما را با انواع نورپردازی ساختمان آشنا خواهیم کرد .

انواع نورپردازی ساختمان

نورگیری از شمال

فضاهایی که رو به شمال هستند (در نیم کره شمالی)  نور مستقیم دریافت نمی کنند . این نور ، نوری پراکنده و بدون انعکاس یا سایه است که برای فضای تماشای تلویزیون ، اتاق کار یا استراحت مناسب است . در این طراحی نورپردازی باید امکان استفاده از پنجره های بلند و عریض وجود داشته باشد .

برای به دست آورن حداکثر مقدار نور بدون هراس از نور مستقیم خورشید می توان از پنجره های بزرگ در جهت شمال استفاده کرد اما نور مستقیم در غذا خوری ، نشیمن و … می تواند سلب آسایش کند . نور جنوبی زرد رنگ و مستقیم است اما نور شمالی زردرنگ و مستقیم است .

نورگیری از شرق

این نور آرام بخش است و برای صرف صبحانه ، اتاق خواب ها و اتاق مطالعه مناسب است .نور شرق در زمان معین از دور سایه اجسام را تولید می کند . از این سایه می توان برای تزیین فضا استفاده کرد . نور شرق ابتدا بر می گردد و غبار تابیده می شود سپس با پراکنده شدن آن ها در فضا نور و گرما هم منتشر می شود .

نورگیری از غرب

این نور در کشور ما چندان مناسب نیست . در این نورپردازی فضاهای در معرض این  نور باید از نور عمودی خورشید هنگام غروب آفتاب محافظت شوند .با به اتمام رسیدن روز از شدت نور کاسته می شود اما انعکاس آن هنوز وجود دارد .

دیوارهای سفید با شدت بیشتر و با رنگ مایل به زرد می درخشند و دیوارهای بتونی رنگ نارنجی تندی به خود می گیرند. تمام سطوح شهر تغییر شکل می یابد وقتی خورشید کاملا پایین آمد تابش خود را بر روی سنگ فرش های آسفالت خیابان ها موقف می کند و شهر به یک پرده سینما تبدیل می شود .با گذشت زمان آسمان کم کم به سرخی می گراید و تاریک می شود . زمینه شکل و اشیاء پراکنده می شود و مرز های اشیا روی هم دیگر می افتد . بنابراین تشخیص لبه های اشیا مشکل می شود .

این مقاله را هم مطالعه بفرمایید

ملک اختصاصی و مشاعات آپارتمانی

نورگیری از جنوب

این نور دارای انعکاس و سایه است و برای فضاهای نشیمن مناسب است . این شیوه نورپردازی امکان بازی با احجام و ایجاد مناظر زیبا در طراحی داخلی  را دارد .جدا از نتایج فیزیکی این نور احساس سرزندگی ایجاد می کند .

نور عمودی

پنجره های سقفی نور واقعی وارد خانه می کنند و دیوار ها را به عناصر سرزنده و با روح تبدیل می کنند . در یک آپارتمان به جز اتاق کوچک زیر شیروانی در جای دیگری امکان استفاده از نور بالای سر وجود ندارد . انواع نور های تابیده شده در اتاق و نحوه بازسازی آن بستگی به جهت و شدت نور دارد . در محیط های شلوغ و بسیار متنوع که فضای کمی دارند برای روبرو شدن با فضای روشن بهترین راه استفاده از پنجره سقفی است .

جهت گیری ساختمان و میزان نور خانه

خانه ها یا واحدهای آپارتمانی از نظر جایگیری در خیابان و برج های مسکونی با یکدیگر متفاوت اند . به همین خاطر میزان نور و گرمای خانه با هم دیگر فرق دارد . برای تشخیص جهت خانه ها کافی است با جهت های جغرافیایی آشنایی داشته باشید .

برای تشخیص جهت های جغرافیایی کافی است به جهت  طلوع و غروب خورشید دقت کنید . همان طور که حتما می دانید خورشید هنگام صبح از سمت مشرق طلوع می کند و شامگاه در سمت غرب ، غروب می کند . با توجه به توضیحات داده شده می توان دریافت که اگر در صبح به گونه ای بایستید که دست راستتان به سمت خورشید باشد چهار جهت جغرافیایی را به راحتی می توانید تشخیص دهید . سمت راست شرق ، سمت چپ غرب ، روبرو شمال و پشت سرتان جنوب است .

از انواع جهت گیری خانه ها می توان به موارد زیر اشاره کرد :

• خانه های شمالی – جنوبی
• خانه های نبش خیابان
• خانه های دو کله یا دوبر
• خانه های شرقی – غربی

خانه هایی که در سمت شمال قرار گرفته اند شمالی اند . حیاط این خانه ها معمولا در مجاورت خیابان است . برای ورود به این خانه ها ابتدا وارد حیاط سپس وارد فضای داخلی خانه می شویم . مقابل این خانه ها خانه های جنوبی اند . در این خانه ها معمولا ساختمان خانه در مجاورت خیابان است . هنگام ورود به این خانه ها ابتدا وارد فضای داخلی خانه سپس وارد حیاط خانه می شویم .

مهم ترین وجه تمایز این خانه ها میزان نورگیری آن ها در طول روز و فصل های مختلف سال است . خانه های جنوبی معمولا نورگیری بیشتری نسبت به خانه های شمالی دارند . هم چنین کنترل دما در این خانه ها راحت تر است .خانه های شمالی معمولا در فصل تابستان هوای مطلوب تری دارند .

خانه های شرقی – غربی را سخت تر می توان تشخیص داد . اگر در راستای کوچه به گونه ای بایستید که ربرویتان شمال باشد خانه های سمت راست کوچه ، خانه های شرقی و خانه های سمت چپ کوچه خانه های غربی اند .خانه های شرقی ساعات اولیه صبح تا ظهر نور خوبی دارند اما هنگام عصر که جهت گیری خورشید تغییر می کند خانه های غربی نور بهتری دارند . در ساعات پایانی روز معمولا خانه های غربی نور بسیار خوبی دارند . در خانه های شرقی غربی معولا اتاق خواب ها را در ضلع شرقی قرار می دهند تا بیشترین نور را در ابتدای روز داشته باشد و سالن را در ضلع غربی قرار می دهند تا زمان طولانی تری در معرض نور خورشید باشد .

این مقاله را هم مطالعه بفرمایید

سند رسمی و سند عادی

نکات جهت گیری ساختمان

• در فصل های مختلف سال وضعیت زمین نسبت به خورشید تغییر می کند بنابراین نورگیری خانه فرق می کند .
• در ساختمان های شمالی واحد های شمالی و در ساختمان های جنوبی واحد های جنوبی بهترین نور را دارند .
• هزینه  سرمایش و گرمایش در خانه های شرقی غربی بیشتر است زیرا دیوار های آن در زمستان سردتر و در تابستان گرم تر است .
• خانه هاب جنوبی معمولا قیمت بالاتری دارند زیرا گرما و نور بیشتری دارند .
• خانه هایی که در جهت باد های جغرافیایی قرار دارند معمولا آسیب بیشتری می بینند . به طور مثال خانه های شرقی و غربی در مناطقی که دارای بادهایی از جهت غرب به شرق یا بر عکس هستند بیشتر آسیب می بینند .
• خانه های چند بر به دلیل نور گیری مناسب از جهات مختلف و دسترسی مناسب تر و امکان طراحی بهتر خانه های مناسب تری اند به همین دلیل قیمت بالاتری دارند .
• خانه های غربی به دلیل نور گیری آن ها در ساعات پایانی روز و هم چنین زاویه تابش نور خورشید برای پرورش گیاهان مناسب ترند .

همان طور که اشاره شد بهترین جهت ساختمان بستگی به شرایط اقلیمی آن نیز دارد . در شرایط سرد حداکثر انرژی خورشید مورد نیاز است و ساختمان باید در جهتی باشد که بیشترین تابش آفتاب را دریافت کند . بر عکس در اقلیم های گرم  جهت ساختمان باید به گونه ای باشد که شدت آفتاب در دیواره های آن به حداقل برسد . هر کدام از مناطق کشور بسته به اقلیم خود نحوه نورپردازی و نورگیری خاصی دارند .

این مطلب عینا از وبسایت پایا رسا برداشته شده است.

لینک به مطلب در وبسایت اصلی